U bent hier

Borman & Zonen - De beste beeldsnijders

Borman & Zonen - De beste beeldsnijders

BORMAN & ZONEN DE BESTE BEELDSNIJDERS

  • Inleiding
  • Wie zijn de Bormans?
  • De creatieve identiteit van de Bormans
  • Storytelling bij Borman
  • Praktisch

 

DIE BESTE MEESTER BEELDESNYDERE

“Aengesien oic dat hij veele andere zware werck hadde, ende dat hij die beste meester beeldesnydere es…” Zo wordt Jan II Borman omschreven op het einde van een contract uit 1513, nu bewaard in het Algemeen Rijksarchief in Brussel. Er wordt gezegd dat hij het druk en zwaar had en dat (of omdat?) hij de beste meester beeldsnijder is. Het contract werd afgesloten tussen Borman en Claes van Arcle, de klerk van de rekenkamer van Brabant in Brussel. Het onderwerp van het contract betreft het snijden van houten modellen voor de afsluiting van het Baliënhof van het Brussels Coudenbergpaleis, dat in opdracht van Margaretha van Oostenrijk werd vernieuwd. Borman moest houten beelden van de hertogen en hertoginnen van Brabant snijden naar het ontwerp van Jan van Roome (of van Brussel), hofschilder van Margaretha van Oostenrijk, die dan later in brons zouden gegoten worden door Renier van Thienen. Het contract zelf, dat een schat van informatie bevat over het Brusselse artistieke netwerk van Borman en de praktijk van het maken van houten modellen voor bronsgieters, geeft verder weinig extra informatie over het waarom van de eretitel die Borman kreeg toebedeeld of de context waarin deze moet gezien worden. Hij is de beste, maar in relatie tot wie of wat is niet helemaal duidelijk. Zag men hem als de beste in Brussel, in Brabant of ver daarbuiten, of eerder de beste in relatie tot deze specifieke opdracht? Toch is de omschrijving niet onterecht, want Bormans beeldhouwwerk was duidelijk in trek bij de kerkelijke en burgerlijke opdrachtgevers van zijn tijd, getuige de vele opdrachten die ons bekend zijn uit de archieven en het talrijke, bij momenten virtuoze werk dat is bewaard en waar een onmiskenbaar vakmanschap in schuilt. Ook vandaag kan het beeldhouwwerk dat uit het Bormanatelier komt liefhebbers van middeleeuwse (beeldhouw)kunst bekoren, net omwille van de kwaliteit en het vakmanschap die ze etaleren. Tegenwoordig geniet Jan Borman de status van beeldhouwkunstig ‘fenomeen’ maar het had niet veel gescheeld of we kenden Jan Borman misschien helemaal niet en we hadden het over Jean Davianus. Want dat was de naam die Edward van Even in 1860 naar voor schoof als de snijder van het weergaloze Sint-Jorisretabel, nu bewaard in de Koninklijke Musea voor Kunst en Geschiedenis in Brussel. Enkele jaren later ontdekte hij een notitie in het Leuvense stadsarchief die het retabel onlosmakelijk verbond met Jan Borman en een Leuvense herkomst. Het was besteld voor de Grote Gilde van de Kruisboog  van Leuven en bedoeld voor hun altaar in de kapel van Onze-Lieve-Vrouw van Ginderbuiten, net buiten de stadsmuren. Een kwitantie uit 1490 en de datum op het stuk zelf laten toe te zeggen dat het retabel gemaakt en geplaatst werd rond 1490-1493 in de kapel, opnieuw dankzij Edward Van Even, die in 1876 het document ontdekte en een jaar later publiceerde.

OKV-abonnees die in België wonen, moeten geen verzendkosten betalen!